اگر برای نخستین بار میخواهید مافیا بازی کنید، به یک گرداننده، چند نقش ساده و مجموعهای از قوانین روشن نیاز دارید. بازی را با سناریوهای شلوغ و دهها قدرت ویژه شروع نکنید؛ نسخهٔ پایه بهترین راه برای یادگیری استدلال، بلوف، دفاع و رأیگیری است.
قوانین مافیا در سناریوها و جمعهای مختلف یکسان نیست. این راهنما یک نسخهٔ پایه و قابلفهم را آموزش میدهد. اگر بسته یا سناریوی مشخصی انتخاب کردهاید، متن همان سناریو بر قواعد عمومی این مقاله اولویت دارد.
بازی مافیا چیست؟
مافیا یک بازی گروهی مبتنی بر نقشهای مخفی است. بازیکنان معمولاً در دو جناح اصلی قرار میگیرند:
| جناح | اطلاعات آغاز بازی | هدف معمول |
|---|---|---|
| شهروندان | هویت یکدیگر را نمیدانند | شناسایی و حذف همهٔ اعضای مافیا |
| مافیا | همتیمیهای خود را میشناسد | حذف شهروندان تا جایی که شهر دیگر توان رأیگیری مؤثر علیه مافیا را نداشته باشد |
| نقش مستقل | بسته به سناریو متفاوت است | اجرای شرط برد اختصاصی |
در بسیاری از نسخههای پایه، مافیا زمانی برنده میشود که تعداد اعضای باقیماندهاش با شهروندان برابر شود؛ اما این شرط باید پیش از بازی اعلام شود. برای آشنایی دقیقتر با قدرتها و جناحها، راهنمای نقشهای بازی مافیا را بخوانید.
برای شروع به چه چیزهایی نیاز داریم؟
- حداقل یک گرداننده که در بازی تصمیم جناحی نگیرد
- کارت کاغذی، پیام خصوصی یا ابزار دیگری برای توزیع محرمانهٔ نقشها
- زمانسنج برای گفتوگو و دفاع
- فهرست مکتوب قوانین همان دور
- فضایی که بازیکنان بتوانند صدای یکدیگر را واضح بشنوند
برای یک تجربهٔ ساده، هشت بازیکن فعال و یک گرداننده ترکیب مناسبی است:
| نقش | تعداد | وظیفه |
|---|---|---|
| مافیای ساده | ۲ | انتخاب یک هدف در شب و منحرفکردن رأی روز |
| دکتر | ۱ | محافظت از یک بازیکن در شب |
| کارآگاه | ۱ | بررسی جناح یک بازیکن در شب |
| شهروند ساده | ۴ | تحلیل گفتوگو و رأیدادن |
| گرداننده | ۱ نفر جدا از بازیکنان | اجرای مراحل و ثبت نتایج |
این ترکیب قانون مقدس نیست. با تغییر تعداد بازیکنان میتوان ترکیب را عوض کرد، اما برای دور اول بهتر است نقشهای متعدد و مستقل را وارد بازی نکنید.
پیش از پخش نقشها چه قوانینی را مشخص کنیم؟
بخش زیادی از اختلافهای بازی از قواعدی میآید که هیچکس قبل از شروع دربارهشان صحبت نکرده است.
| موضوع | پیشنهاد مناسب برای تازهکارها |
|---|---|
| نمایش نقش پس از حذف | نقش حذفشده اعلام نشود، اما این تصمیم از ابتدا گفته شود |
| رأی مساوی | یک دفاع کوتاه و رأیگیری مجدد؛ مساوی دوم بدون حذف |
| نجات خود توسط دکتر | مجاز، اما حداکثر یکبار در کل بازی |
| نجات تکراری یک نفر | دو شب پیاپی مجاز نباشد |
| استعلام رئیس مافیا | اگر این نقش وجود دارد، نتیجهٔ آن از قبل تعیین شود |
| آخرین صحبت بازیکن حذفشده | حداکثر ۳۰ ثانیه و بدون اشارهٔ مستقیم به اطلاعات بیرون بازی |
| قطع اتصال در بازی آنلاین | زمان انتظار و شیوهٔ بازگشت بازیکن از قبل مشخص شود |
| پیام خصوصی بازیکنان | در طول بازی ممنوع، مگر کانالی که گرداننده برای اجرای نقش ساخته است |
میتوانید قواعد دیگری انتخاب کنید؛ مهم این است که همه پیش از دریافت نقش از آنها خبر داشته باشند.
آمادهسازی بازی، مرحلهبهمرحله
۱. گرداننده را انتخاب کنید
گرداننده باید قوانین را بلد باشد، آرام بماند و اطلاعات محرمانه را با حالت چهره، مکث یا لحن خود فاش نکند. او نتیجهٔ اعمال شب را ثبت میکند، نوبتها را مدیریت میکند و دربارهٔ اختلافهای اجرایی تصمیم میگیرد.
۲. نقشها را محرمانه پخش کنید
هر بازیکن فقط باید نقش خودش را ببیند. نشاندادن صفحهٔ گوشی، کارت یا پیام نقش به دیگران مجاز نیست، مگر سناریو صریحاً چنین قابلیتی داده باشد.
۳. نقش و شرط برد را توضیح دهید
بازیکن نباید وسط بازی تازه متوجه شود قدرتش محدودیت داشته است. متن کوتاه هر نقش باید این موارد را روشن کند:
- جناح و شرط برد
- زمان انجام عمل
- تعداد دفعات استفاده
- هدفهای مجاز
- نتیجهٔ برخورد با نقشهای دیگر
۴. ترتیب شب را ثبت کنید
گرداننده باید قبل از شروع بداند چه نقشی را در چه زمانی بیدار میکند. در سناریوی ساده، ترتیب میتواند مافیا، دکتر و سپس کارآگاه باشد.
شب در بازی مافیا چگونه اجرا میشود؟
گرداننده از همه میخواهد چشمهایشان را ببندند یا در بازی صوتی میکروفون خود را قطع کنند. سپس نقشها را بهترتیب فرا میخواند.
شب نخست
در نسخهٔ پایه، شب نخست میتواند مانند شبهای بعد اجرا شود:
- مافیا بیدار میشود و هدف خود را انتخاب میکند.
- مافیا دوباره میخوابد.
- دکتر یک نفر را برای محافظت انتخاب میکند.
- کارآگاه دربارهٔ یک نفر استعلام میگیرد.
- گرداننده نتیجهها را ثبت میکند و روز را آغاز میکند.
بعضی سناریوها «شب معارفه» دارند که در آن مافیا فقط همدیگر را میشناسد و قتلی انجام نمیشود. وجود یا نبود این مرحله باید از ابتدا اعلام شود.
گرداننده چه اطلاعاتی میدهد؟
گرداننده فقط نتیجهای را منتقل میکند که نقش مجاز به دانستن آن است. برای مثال، کارآگاه ممکن است تنها پاسخ «مافیا» یا «غیرمافیا» دریافت کند، نه نام دقیق نقش. اگر دکتر هدف حمله را نجات دهد، گرداننده در آغاز روز میگوید کسی حذف نشده است؛ نباید توضیح دهد این نتیجه بهدلیل نجات، مصونیت یا عامل دیگری بوده است.
روز چگونه پیش میرود؟
۱. اعلام وضعیت
گرداننده حذفشدن یا نشدن بازیکن را بدون افشای اطلاعات اضافه اعلام میکند. بازیکن حذفشده دیگر نباید با حرف، اشاره، پیام یا واکنش در روند بازی اثر بگذارد.
۲. گفتوگوی عمومی
برای هر بازیکن زمان برابری در نظر بگیرید؛ برای مثال، یک دور صحبت کوتاه و سپس گفتوگوی آزاد کنترلشده. بازیکنان میتوانند دربارهٔ رأیها، تناقضها و رفتارهای داخل بازی استدلال کنند.
اتهام باید متوجه ادعا و تصمیم بازیکن باشد، نه شخصیت واقعی او. جملهٔ «تحلیل تو با رأی قبلیات سازگار نیست» مفید است؛ جملهٔ تحقیرآمیز یا حملهٔ شخصی جایی در بازی ندارد.
اگر شروع بحث برای جمع دشوار است، راهنمای شروع گفتوگو و فهرست موضوعهای مناسب برای گفتوگو میتوانند برای گرمکردن جمع پیش از بازی مفید باشند.
۳. نامزدی برای دفاع
بازیکنان طبق روش اعلامشده نامزد خروج میشوند. هر نامزد باید فرصت دفاع برابر داشته باشد. وسط دفاع دیگران صحبت نکنند، مگر گرداننده اجازهٔ پرسش کوتاه بدهد.
۴. رأیگیری
هر بازیکن زنده یک رأی دارد، مگر نقشی خلاف آن را تعیین کرده باشد. گرداننده باید رأیها را واضح بشمارد و نتیجه را ثبت کند. تغییر روش رأیگیری در میانهٔ دور منصفانه نیست.
۵. حذف و آغاز شب بعد
پس از اعلام نتیجه، بازیکن حذفشده آخرین صحبت مجاز خود را انجام میدهد و از چرخهٔ تصمیمگیری خارج میشود. بازی با شب بعد ادامه پیدا میکند.
یک دور نمونه
فرض کنید مافیا «سارا» را هدف میگیرد. دکتر نیز سارا را نجات میدهد و کارآگاه از «امیر» استعلام میگیرد. امیر مافیای ساده است.
گرداننده صبح اعلام میکند کسی حذف نشده است. کارآگاه فقط میداند امیر از جناح مافیاست، اما باید تصمیم بگیرد چگونه این اطلاعات را وارد بحث کند. اگر بیمقدمه نقش خود را اعلام کند، ممکن است شب بعد هدف مافیا شود؛ اگر بیش از اندازه مبهم حرف بزند، شاید شهروندان به شخص دیگری رأی دهند.
ارزش بازی دقیقاً در همین تصمیمهاست: بازیکن اطلاعات کامل ندارد و باید میان افشای اطلاعات، حفظ نقش و جلب اعتماد تعادل برقرار کند.
بازی چه زمانی تمام میشود؟
گرداننده پس از هر حذف باید وضعیت جناحها را بررسی کند:
- اگر همهٔ اعضای مافیا حذف شده باشند، شهر برنده است.
- اگر شرط برابری مافیا و شهر محقق شده باشد، مافیا برنده است.
- اگر نقش مستقلی وجود دارد، شرط برد آن نیز باید جداگانه بررسی شود.
- اگر ادامهٔ بازی دیگر نمیتواند نتیجه را تغییر دهد، گرداننده میتواند پایان را اعلام کند؛ این حالت باید با قواعد سناریو سازگار باشد.
هویتها فقط پس از اعلام رسمی پایان بازی آشکار شوند.
اشتباههای رایج بازیکنان تازهکار
تکیه بر لحن و ظاهر بهجای شواهد
مکث، خنده یا اضطراب الزاماً نشانهٔ مافیا بودن نیست. رأیها، تغییر ادعا و ارتباط استدلالها شواهد قابلاتکاتری هستند.
حرفزدن همزمان
وقتی چند نفر روی هم صحبت میکنند، اطلاعات دور از بین میرود. زمانسنج و نوبت مشخص به بازیکنان کمحرف نیز فرصت مشارکت میدهد.
افشای بیبرنامهٔ نقش
اعلام نقش گاهی شهر را نجات میدهد و گاهی هدف شب را به مافیا معرفی میکند. پیش از افشا بپرسید: چه اطلاعاتی منتقل میکنم و شهر در ازای آن چه به دست میآورد؟
استفاده از اطلاعات خارج بازی
قسمخوردن دربارهٔ زندگی واقعی، نشاندادن پیام نقش، کمکگرفتن از تماشاگر یا پیام خصوصی، بازی استدلالی را خراب میکند.
تغییر قانون پس از مشاهدهٔ نتیجه
گرداننده نباید برای «متعادلکردن» یک دور، قدرت نقش را ناگهان تغییر دهد. ایرادها را یادداشت کنید و در دور بعد قانون را اصلاح کنید.
چکلیست گرداننده
- ترکیب نقشها و شرط برد نوشته شده است.
- محدودیت هر قدرت برای صاحب نقش توضیح داده شده است.
- ترتیب اقدامات شب مشخص است.
- قانون رأی مساوی و دفاع روشن است.
- نتیجهٔ هر شب ثبت میشود.
- زمان صحبت برای همه برابر است.
- بازیکنان حذفشده امکان ارسال علامت یا پیام ندارند.
- اختلافها بدون افشای نقش بررسی میشوند.
- پایان بازی پیش از نمایش نقشها اعلام میشود.
- پس از دور، چند دقیقه برای بازخورد در نظر گرفته شده است.
اجرای مافیا در اتاق صوتی آنلاین
در بازی آنلاین، نقشها باید از کانالی محرمانه و تحت کنترل گرداننده ارسال شوند. بازیکنان هنگام شب میکروفون خود را ببندند و از پیام خصوصی با یکدیگر استفاده نکنند.
پیش از شروع، این موارد را نیز مشخص کنید:
- اگر صدای بازیکنی قطع شد، دور متوقف میشود یا ادامه پیدا میکند؟
- رأی با صدا، واکنش یا ابزار داخلی اتاق ثبت میشود؟
- چه کسی اجازهٔ ورود تماشاگر دارد؟
- آیا ضبط صدا مجاز است؟
- گزارش مزاحمت یا رفتار نامناسب چگونه انجام میشود؟
راهنمای اتاق صوتی برای مدیریت بهتر نوبتها مفید است و قوانین امنیت چت آنلاین نیز نکات مهم حریم خصوصی و گزارش مزاحمت را توضیح میدهد.
پرسشهای متداول
حداقل چند نفر برای مافیا لازم است؟
نسخههای کوچک با تعداد کم نیز ممکناند، اما محدودیت اطلاعات و رأیگیری سریع تعادل را دشوار میکند. برای آموزش پایه، هشت بازیکن فعال و یک گرداننده انتخاب سادهتری است.
آیا گرداننده میتواند همزمان بازیکن باشد؟
در بازی حضوری معمولاً بهتر است نه؛ چون گرداننده همهٔ نقشها و اعمال شب را میداند. ابزارهای خودکار میتوانند بخشی از وظایف او را انجام دهند، اما باز هم باید روش حل اختلاف مشخص باشد.
نقش بازیکن حذفشده باید اعلام شود؟
هر دو روش رایجاند. نمایش نقش برای تازهکارها فهم بازی را آسانتر میکند، درحالیکه پنهانماندن نقش فضای استدلالی بیشتری میسازد. تصمیم باید پیش از بازی گرفته شود.
بهترین نقش برای دور اول چیست؟
شهروند ساده و مافیای ساده برای یادگیری گفتوگو و رأیگیری مناسباند. پس از یک یا دو دور میتوان دکتر و کارآگاه را اضافه کرد.
آیا بازیکن میتواند دربارهٔ نقش خود دروغ بگوید؟
در بیشتر نسخهها بله؛ ادعای نقش بخشی از بلوف است. جعل کارت، نمایش پیام ساختگی یا استفاده از مدرک خارج بازی مجاز نیست، مگر سناریو صریحاً چنین مکانیکی داشته باشد.
آمادهٔ اولین بازی هستید؟
یک سناریوی ساده انتخاب کنید، قوانین را در چند خط بنویسید و دور آزمایشی کوتاهی اجرا کنید. برای پیدا کردن جمع، گفتوگوی صوتی و ادامهٔ بازی میتوانید فیلینگ را دریافت کنید.
مطالب مرتبط: راهنمای اتاق صوتی، شروع گفتوگو، ۱۰۰ موضوع برای گفتوگو، نقشهای بازی مافیا و امنیت چت آنلاین. مطالب بیشتر را در دستههای مافیا و راهنماها ببینید.
